„Równe warunki konkurencji w e-commerce: wzmocnienie jednolitego rynku oraz suwerenności cyfrowej UE” – to temat Europejskiego Szczytu e-Commerce, który odbył się 14 kwietnia 2026 r. W ramach wydarzenia prezes Urzędu Ochrony Danych Osobowych Mirosław Wróblewski przedstawił uwagi dotyczące ochrony danych osobowych w kontekście handlu elektronicznego.

Uwagi wprowadzające do konferencji przedstawili: Dariusz Standerski, wiceminister cyfryzacji, Kamila Gasiuk-Pihowicz, posłanka do Parlamentu Europejskiego oraz Patrycja Sass-Staniszewska, prezeska Polskiej Izby Gospodarki Elektronicznej.

Prezes UODO: bez wymiany i ochrony danych nie ma dostępu do rynku

Prezes UODO Mirosław Wróblewski zwrócił uwagę na problemy z efektywnym dzieleniem się danymi, które w pierwszej kolejności wynikają z fundamentalnej asymetrii – podczas gdy europejskie spółki przestrzegają ścisłych zasad przejrzystości w tym zakresie, platformy spoza UE mają znacznie mniejsze obowiązki. Możliwość egzekwowania unijnych przepisów wobec tej drugiej grupy jest ograniczona, w efekcie czego Europa wytwarza mnóstwo danych, ale nie jest w stanie w pełni czerpać korzyści z tego faktu. Ponadto wielkie platformy same łączą posiadane dane wewnątrz własnej organizacji, tworząc zamknięte ekosystemy. Jest to spowodowane postawą firm, które traktują dane jako zasób konkurencyjny, a nie wspólne dobro.

Mirosław Wróblewski podkreślił, że przepisy RODO wymagają złożonej interpretacji, co podnosi koszt zachowania zgodności z nimi. Jednocześnie jednak ich egzekwowanie wobec podmiotów z państw trzecich bywa utrudnione oraz wciąż istnieją luki dotyczące obowiązków w kwestii udostępniania i wymiany danych. Z kolei wśród ograniczeń technicznych wskazał brak ustandaryzowanych interfejsów dla platform w różnych jurysdykcjach oraz ograniczoną interoperacyjność między systemami tych platform, organów nadzorów rynku oraz organów celnych. Głównym problemem pozostaje jednak brak możliwości pełnego egzekwowania przepisów UE.

Na zakończenie Prezes UODO zwrócił uwagę, że pomocne może okazać się stworzenie jednolitych ram prawnych w kwestii wymiany danych w UE. Musiałyby one zawierać powszechne standardy, procedury i zasady zarządzania danymi, budowane w oparciu o istniejące instytucje, np. strefy danych. Podstawowa zasada powinna jednak zakładać warunkowość dostępu do unijnego rynku – byłby on niemożliwy dla podmiotów odmawiających dzielenia się danymi. Tylko takie rozwiązanie może zapewnić, że dane wytwarzane w Europie, służą wzmacnianiu europejskiej innowacyjności i suwerenności.

„W gospodarce cyfrowej, kontrola nad danymi to kontrola nad rynkiem. Jeśli Europa chce równych zasad konkurencji, musi przejść od regulowania danych do strategicznego zarządzania dostępem do nich – włączając w to globalne platformy działające w granicach Unii” – podsumował Mirosław Wróblewski.

Jak skutecznie wdrażać przepisy unijne w e-commerce – okrągły stół

Druga runda dyskusji dotyczyła tego, co UE powinna w następnej kolejności zrobić w kwestii wdrażania przepisów i nadzoru nad rynkiem. Głos w niej zabrali przedstawiciele Izby Gospodarki Elektronicznej, Bartosz Skowroński oraz Agnieszka Kisielewska, a także mec. Witold Chomiczewski.

Częścią Europejskiego Szczytu e-Commerce 2026 był też „okrągły stół” ok. 40 przedstawicieli instytucji unijnych, państw członkowskich, a także europejskiego sektora e-commerce. Poruszono w niej m.in. kwestię wpływu chińskich platform na polską gospodarkę oraz zapewnienie uczciwej konkurencji o skutecznego egzekwowania prawa UE w handlu elektronicznym.