Przedstawicielka UODO w Radzie ETIAS ds. wytycznych w zakresie praw podstawowych

Maria Jęda, Główny Koordynator ds. Wielkoskalowych Systemów Informacyjnych w UODO, została wybrana przez Europejską Radę Ochrony Danych do reprezentowania jej w Radzie ETIAS ds. wytycznych w zakresie praw podstawowych (ETIAS Fundamental Rights Guidance Board, EFRGB). Funkcję tę pełni obok dwóch innych przedstawicieli, wywodzących się z Federalnego Komisarza ds. Ochrony Danych i Wolności Informacji w Niemczech oraz Informacyjnego Komisarza Republiki Słowenii. Rada została ustanowiona na mocy art. 10 rozporządzenia (UE) 2018/1240 i pełni funkcje doradcze oraz oceniające w ramach systemu ETIAS.

Udział przedstawicielki UODO w pracach Rady wzmacnia zaangażowanie Urzędu w działania na poziomie Unii Europejskiej w obszarze nadzoru nad wielkoskalowymi systemami informacyjnymi oraz wspiera zapewnienie zgodności ich funkcjonowania z europejskimi standardami ochrony danych osobowych i praw podstawowych.

Maria Jęda jest Główną Koordynatorką ds. Wielkoskalowych Systemów Informacyjnych UE w Urzędzie Ochrony Danych Osobowych oraz Zastępczynią Przewodniczącej Grupy ds. koordynacji nadzoru nad systemem EURODAC. Reprezentuje Prezesa UODO w Komitecie Skoordynowanego Nadzoru, a także w podgrupach merytorycznych Europejskiej Rady Ochrony Danych właściwych do spraw dyrektywy 2016/680, PNR i Schengen.

System ETIAS

Europejski system informacji o podróży oraz zezwoleń na podróż (ETIAS) to automatyczny system informacyjny stworzony w celu określenia ryzyka związanego z bezpieczeństwem lub ryzyka nielegalnej imigracji bądź epidemii stwarzanego przez odwiedzających zwolnionych z obowiązku wizowego podróżujących do strefy Schengen lub na Cypr, przy jednoczesnym zapewnieniu praw podstawowych i ochrony danych.

Opracowała go Agencja Unii Europejskiej ds. Zarządzania Operacyjnego Wielkoskalowymi Systemami Informatycznymi w Przestrzeni Wolności, Bezpieczeństwa i Sprawiedliwości (eu-LISA).

Obywatele państw trzecich, którzy nie potrzebują wiz, aby podróżować do strefy Schengen będą musieli złożyć wniosek o zezwolenie na podróż ETIAS przed odbyciem takiej podróży. Po wypełnieniu wniosku system przeprowadzi kontrole w różnych bazach danych UE, takich jak system informacyjny Schengen (SIS), Wizowy System Informacyjny (VIS), System Wjazdu/Wyjazdu oraz dane Agencji Unii Europejskiej ds. Współpracy Organów Ścigania (Europol).

Uruchomienie ETIAS przewidziane jest w październiku tego roku.

Mandat i zadania Rady EFRGB

Zgodnie ze swoim mandatem Rada EFRGB:

·         przeprowadza regularne oceny wpływu przetwarzania wniosków ETIAS na prawa podstawowe,

·         wydaje zalecenia Radzie ETIAS ds. kontroli przesiewowej,

·         wspiera ją w wykonywaniu jej zadań, w szczególności poprzez wydawanie opinii dotyczących kwestii związanych z prawami podstawowymi.

Zakres prac obejmuje w szczególności zagadnienia związane z poszanowaniem prywatności, ochroną danych osobowych oraz zasadą niedyskryminacji, w tym w kontekście kontroli przesiewowej i wskaźników ryzyka (art. 33 rozporządzenia).

Rada ma także dostęp do wyników kontroli prowadzonych w systemie ETIAS oraz uczestniczy – poprzez swoich przedstawicieli – w pracach Rady ETIAS ds. kontroli przesiewowej w charakterze doradczym.

Oprócz przedstawicieli EROD, w skład Rady EFRGB wchodzą także przedstawiciele:

·         Urzędnika ds. praw podstawowych Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej,

·         Forum Konsultacyjnego ds. praw podstawowych Europejskiej Agencji Straży Granicznej i Przybrzeżnej,

·         Europejskiego Inspektora Ochrony Danych,

·         Agencji Praw Podstawowych Unii Europejskiej.

Rada zbiera się w zależności od potrzeb, nie rzadziej jednak niż dwa razy w roku. Obsługę jej prac zapewnia Frontex, w którego siedzibie odbywają się posiedzenia. Rada publikuje również coroczne sprawozdania ze swojej działalności.

Więcej informacji na temat działalności Rady EFRGB można znaleźć na jej stronie: https://www.frontex.europa.eu/what-we-do/etias-ees/etias-fundamental-rights-guidance-board/